ประวัติและเส้นทางชีวิตของเขามีจุดเปลี่ยนและแรงบันดาลใจที่น่าสนใจ ดังนี้ครับ:
1. วัยเด็กและจุดเริ่มต้นของคำถามเปลี่ยนโลก
ดร. โรเซนเบิร์ก เกิดเมื่อวันที่ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2477 ที่เมืองแคนตัน รัฐโอไฮโอ แต่ไปเติบโตที่เมืองดีทรอยต์ รัฐมิชิแกน ในช่วงปี พ.ศ. 2486 (ช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2) เมืองดีทรอยต์เกิดเหตุการณ์จลาจลทางเชื้อชาติที่รุนแรงมาก (Detroit race riot) ซึ่งมีผู้เสียชีวิตและบาดเจ็บจำนวนมาก
การต้องใช้ชีวิตท่ามกลางความรุนแรง การถูกบูลลี่ และความเกลียดชังทางเชื้อชาติในวัยเด็ก ทำให้เขาเกิดคำถามสำคัญ 2 ข้อที่กลายมาเป็นภารกิจหลักตลอดชีวิตของเขา คือ:
1. อะไรทำให้คนเราตัดขาดจากธรรมชาติแห่งความเมตตา และหันไปใช้ความรุนแรงต่อกัน?
2. อะไรทำให้คนบางคนยังคงรักษาความเห็นอกเห็นใจผู้อื่นไว้ได้ แม้จะอยู่ในสถานการณ์ที่เลวร้ายที่สุด?
2. การศึกษาและอิทธิพลทางความคิด
เพื่อค้นหาคำตอบ เขาจึงเลือกศึกษาด้านจิตวิทยา เขาสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอกด้านจิตวิทยาคลินิกจากมหาวิทยาลัยวิสคอนซิน-แมดิสัน (University of Wisconsin-Madison) ในปี พ.ศ. 2504
ที่นั่นเขาได้ศึกษากับ ดร. คาร์ล โรเจอร์ส (Carl Rogers) บิดาแห่งจิตวิทยากลุ่มมนุษยนิยม (Humanistic Psychology) ซึ่งแนวคิดของโรเจอร์สเกี่ยวกับการรับฟังอย่างลึกซึ้ง (Active Listening) และการให้ความสำคัญกับศักยภาพความเป็นมนุษย์ มีอิทธิพลอย่างมหาศาลต่อการพัฒนาแนวคิด NVC ในเวลาต่อมา
3. การกำเนิด "การสื่อสารอย่างสันติ" (NVC)
ในช่วงทศวรรษ 1960 ซึ่งเป็นยุคแห่งการเรียกร้องสิทธิพลเมืองในสหรัฐอเมริกา (Civil Rights Movement) ดร. โรเซนเบิร์ก เริ่มทำงานเป็นนักไกล่เกลี่ยความขัดแย้งตามโรงเรียนและสถาบันต่างๆ ที่กำลังประสบปัญหาเรื่องการเหยียดเชื้อชาติและการรวมกลุ่มนักเรียนต่างสีผิว
จากประสบการณ์ลงพื้นที่จริง เขาพบว่า "ภาษา" และ "วิธีการสื่อสาร" คือกุญแจสำคัญ เขาจึงพัฒนากระบวนการ 4 ขั้นตอน (สังเกต ความรู้สึก ความต้องการ ขอร้อง) ขึ้นมา และเรียกมันว่า Nonviolent Communication (NVC) หรือที่เขามักใช้อุปมาอุปไมยเป็นสัญลักษณ์ของ "ภาษายีราฟ" (ภาษาแห่งความเมตตา) และ "ภาษาหมาป่า" (ภาษาแห่งการตัดสินและกล่าวโทษ)
4. ผลงานระดับโลก
ในปี พ.ศ. 2527 เขาก่อตั้ง Center for Nonviolent Communication (CNVC) ซึ่งเป็นองค์กรไม่แสวงหาผลกำไรระดับนานาชาติ ดร. โรเซนเบิร์ก ไม่ได้ใช้ NVC แค่ในห้องเรียนหรือครอบครัว แต่เขาเดินทางไปเป็นนักสันติวิธีและนักไกล่เกลี่ยความขัดแย้งระดับประเทศในพื้นที่สงครามและพื้นที่ขัดแย้งทั่วโลก เช่น:
• รวันดา เบอรุนดี (ช่วงหลังการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์)
• ตะวันออกกลาง (อิสราเอล - ปาเลสไตน์)
• ไอร์แลนด์เหนือ
• ศรีลังกา และประเทศในกลุ่มบอลข่าน
5. มรดกที่ทิ้งไว้
หนังสือที่สร้างชื่อเสียงให้เขามากที่สุดคือ "Nonviolent Communication: A Language of Life" ซึ่งถูกแปลไปมากกว่า 30 ภาษาทั่วโลก (รวมถึงภาษาไทย)
ดร. มาร์แชล โรเซนเบิร์ก เสียชีวิตอย่างสงบเมื่อวันที่ 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2558 ด้วยวัย 80 ปี แต่แนวคิด NVC และภาษายีราฟของเขายังคงถูกนำไปใช้ฝึกอบรมอย่างแพร่หลายทั่วโลกจนถึงปัจจุบัน ทั้งในโรงเรียน องค์กรธุรกิจ เรือนจำ และหน่วยงานรัฐ
