{"type":"rich","version":"1.0","title":"Hello wrote","author_name":"Hello (npub1tw…yxz0p)","author_url":"https://yabu.me/npub1tw5ufhll4nd5fqhzvpc9mz6qsc78cc93769gf7yd2ysfaf5cclhs3yxz0p","provider_name":"njump","provider_url":"https://yabu.me","html":"สรุปแบบเข้าใจง่าย: Bitcoin, Lightning, Liquid, และ E-Cash\n\nBitcoin คืออะไร\n   Bitcoin คือระบบบล็อกเชนที่เก็บข้อมูลในรูปแบบ \"บล็อก\" ที่เชื่อมต่อกัน (เหมือนก้อนอิฐที่เต็มไปด้วยเม็ดทรายสีส้ม หรือ Satoshi ซึ่งเป็นหน่วยเล็กที่สุดของ Bitcoin)\n   การทำธุรกรรมต้องเสียค่าธรรมเนียมเพื่อรักษาความปลอดภัยของระบบ\n\nLightning Network\n   ระบบเครือข่ายที่ช่วยให้การโอน Bitcoin เร็วขึ้นและถูกลง โดยใช้ \"ท่อ\" เชื่อมระหว่างอิฐ (หรือบล็อก) แทนการทำธุรกรรมบนบล็อกเชนโดยตรง\n   เหมาะสำหรับการโอนเงินเร็ว แต่ไม่สามารถเก็บในระบบออฟไลน์ (cold storage) ได้\n\nLiquid Network\n   เป็นบล็อกเชนย่อย (sidechain) ของ Bitcoin ที่มีความเร็วในการสร้างบล็อกสูงกว่า (1 นาทีต่อบล็อก เทียบกับ 10 นาทีใน Bitcoin)\n   ใช้ \"เม็ดทรายสีน้ำเงิน\" (L-BTC) ซึ่งมีมูลค่าเท่ากับ Bitcoin แต่ได้รับการดูแลโดยกลุ่มคนกลาง (federation)\n   ธุรกรรมใน Liquid มีความเป็นส่วนตัวมากกว่า และสามารถเก็บในระบบออฟไลน์ได้\n\nข้อแตกต่างระหว่าง Lightning และ Liquid\n   Lightning: โอนเร็วและถูก แต่เก็บแบบออฟไลน์ไม่ได้\n   Liquid: ช้ากว่าเล็กน้อย แต่ปลอดภัยกว่าเพราะเก็บใน cold storage ได้ และธุรกรรมเป็นความลับ\n\nE-Cash Tokens (Fedimint, Cashu)\n   ระบบที่ไม่ต้องใช้บล็อกเชน แต่ใช้ \"เม็ดทรายสีดำ\" ซึ่งออกโดยกลุ่มมินต์ (mints) หรือกลุ่มคนกลาง\n   ผู้ใช้นำ Bitcoin ไปล็อกไว้กับมินต์ แล้วรับ E-Cash Tokens มาใช้จ่ายแทน\n   ใช้ได้แม้ไม่มีอินเทอร์เน็ต และธุรกรรมมีความเป็นส่วนตัวสูงมาก\n\nการเลือกใช้งานแต่ละระบบ\n   Bitcoin: ระบบพื้นฐาน ปลอดภัยที่สุด แต่ช้ากว่า\n   Lightning: โอนเร็ว ถูก แต่ไม่เหมาะกับการเก็บระยะยาว\n   Liquid: ปลอดภัยกว่าและเหมาะกับธุรกรรมที่ต้องการความเป็นส่วนตัว\n   E-Cash: เหมาะสำหรับพื้นที่ไม่มีอินเทอร์เน็ต หรือผู้ที่ต้องการความเป็นส่วนตัวสูง\n\n#siamstr"}